Iedereen weet wel iets over voeding. In de media word je overspoeld met nieuwsberichten hierover. Maar wat is waar? De vakgroep dntie schept hier wat duidelijkheid in. In dit artikel vertellen we eerst over de E-nummers in onze voeding. Vervolgens ontkrachten we 11 fabels over voeding, om daarna nog 8 feiten te benoemen. Doe je voordeel met deze fabels en feiten over voeding voor ouderen.

E-nummers zijn ongezond
E-nummers zijn toevoegingen aan voedingsmiddelen die de smaak, houdbaarheid, textuur of kleur van voedingsmiddelen verbeteren. Omdat E-nummers een taboe werd vermelden fabrikanten ze vaak niet meer, maar wordt de volledige naam op de verpakking vermeld. E300 wordt dan bijvoorbeeld ascorbinezuur, wat vitamine C is. Deze hoef je dan dus zeker niet te vermijden. E100 (curcumine) wordt bijvoorbeeld toegevoegd als mooie gele kleur aan voedingsmiddelen, terwijl het door mensen ook wordt gezien als ‘superfood’. E250 en E251 (natriumnitriet en natriumnitraat) is een van de redenen waarom bewerkt vlees geen gezonde keuze is. Desalniettemin: in de hoeveelheden waarin ze nu worden gebruikt, zijn E-nummers veilig bevonden door de Europese voedselveiligheidsautoriteit. vvinden

11 fabels over voeding

1. Oudere mensen hebben veel minder voeding nodig dan wij
Afgezien van een boterham en een aardappel minder, heeft een oudere vrouw niet minder voeding nodig dan een jongere vrouw. Zuivel heeft een oudere vrouw zelfs meer nodig dan een jongere vrouw! Bij mannen geldt hetzelfde. Toch is het wel afhankelijk van de hoeveelheid beweging die iemand op een dag heeft en of iemand ernstig ziek is. Iemand die de hele dag loopt verbruikt meer energie dan iemand die rolstoelafhankelijk is. Maar iemand die rolstoelafhankelijk is en een opvlamming van COPD heeft, kan veel meer energie verbruiken dan iemand een gezonde oudere die elke dag sport. De hoeveelheid vitaminen en mineralen blijven wel hetzelfde, ongeacht hoeveel iemand beweegt.

2. Calorieën die je na acht uur ’s avonds eet verbrand je niet meer
Niet het moment van de dag dat je calorieën binnen krijgt, maar de hoeveelheid die je totaal op een dag eet is belangrijk. Ongeacht de tijd is de regel: wat je meer eet dan je verbruikt sla je op als vet. Krijg je ‘s avonds trek, dan kun je gerust wat eten, maar vermijd ongezonde snacks. Kies bijvoorbeeld voor fruit of snackgroente of smeer een boterham met mager beleg.

3. Bij diarree is het belangrijk om licht verteerbare voeding te eten
Voldoende vezels nemen juist het overtollige vocht in de darmen op en ondersteunen de darmen om weer normaal te functioneren. Volkoren brood eten en veel drinken is dus beter dan je te beperken tot slappe thee, beschuit en witbrood.

4. In donker brood zitten meer vezels dan in licht brood
De kleur van brood zegt niets over de hoeveelheid vezels die het bevat. De donkere kleur wordt veroorzaakt door verbrande suikers. Hoe donkerder het brood – hoe meer verbrande suikers. Witbrood wordt gebakken van bloem, in bruinbrood wordt een deel van de graankorrel en in volkorenbrood de hele graankorrel verwerkt. Een hele graankorrel, met vliesje, bevat veel meer vezels dan alleen bloem! Volkorenbrood bevat de meeste vezels en is dus de gezondste keuze. Vezels zorgen voor een gezonde darmwerking, maar zorgen er ook voor dat je langer verzadigd bent en dus minder snel geneigd bent te gaan snoepen.

5. Ontbijtkoek werkt laxerend
Gewone ontbijtkoek bevat weinig voedingsvezels en is zeker niet laxerend. Volkoren ontbijtkoek bevat meer vezels en stimuleert de darmbeweging, waardoor de ontlasting wel ‘soepel’ wordt.

6. Melk is slijmvormend
Er is geen bewijs dat je na het drinken van melk ook daadwerkelijk meer slijm produceert in de mondholte en luchtwegen. Wel kan het voelen alsof je meer slijm krijgt, door de mix van speeksel en melk. Dit vernauwt echter niet de luchtwegen.

7. Koffie mag je niet tellen als vocht, want daar droog je van uit
Uit onderzoek is gebleken dat een matig koffiegebruik (5 kopjes per dag) niet leidt tot uitdroging.

8. Natuurlijke suikers zijn gezonder dan kristalsuiker
‘Natuurlijke suiker’ zoals agavesiroop of kokosbloesemsuiker is niet gezonder dan kristalsuiker. Het wordt op dezelfde wijze in het lichaam opgenomen. Toch zijn deze suikers 20 keer duurder. Een beetje suiker eten is niet erg, het is niet verslavend of giftig.

9. Kokosvet en palmvet zijn gezonde keuzes
Palmvet, cacaoboter en kokosvet zijn hard bij kamertemperatuur, dit betekent dat ze de grootste hoeveelheid verzadigde vetten van alle vetten in de voeding bevatten. Vloeibare plantaardige olie is daarentegen de meest gezonde keuze. In onderzoeken wordt keer op keer overtuigend aangetoond dat verzadigd vet je slechte cholesterol verhoogt. Dit vergroot het risico op hart- en vaatziekten.

10. Suiker is verslavend
Suiker activeert, net als drugs, vet, mooie muziek of sporten, het beloningscentrum in je hersenen. Het zorgt voor afgifte van de stof dopamine, dat je een prettig gevoel geeft. Bij het stoppen van gebruiken van suiker, krijg je geen ontwenningsverschijnselen en er is niet steeds meer nodig om hetzelfde gevoel te ervaren, zoals wel het geval is bij alcohol en drugs. Er is dus geen sprake van een verslaving, maar je kunt wel meer gemotiveerd zijn om suikerrijke producten te eten omdat je beloond wordt met een prettig gevoel als je dit hebt gegeten.

11. Groene thee is gezonder dan zwarte thee
Groene thee zou gezonder zijn dan zwarte thee, vanwege de antioxidanten die zouden beschermen tegen kanker, maar zwarte thee bevat net zoveel antioxidanten als groene thee. Alleen de samenstelling van antioxidanten is verschillend. Daarnaast zijn er geen onderzoeken die laten zien dat de gezondheid sterk verbetert na het drinken van groene thee. Groene thee bevat gemiddeld wel iets minder theïne (een vorm van cafeïne) dan zwarte thee, maar ook bij zwarte thee krijg je niet zoveel binnen als bij koffie.


8 feiten over voeding


1. Cola helpt niet tegen diarree

Diarree gaat vaak vanzelf over, of je nu cola drinkt of niet. Het is niet aangetoond dat cola de oorzaak van diarree oplost. Wat wel zo is, is dat je door diarree uitdroogt. Daarom heeft je lichaam meer behoefte aan o.a. suiker en extra vocht. Het nadeel van cola is dat je de cafeïne en koolzuur mogelijk slechter verdraagt als je niet lekker bent en er juist misselijker van kunt worden.

2. Melk is goed voor elk
Voor veruit de meeste Nederlanders is melk een gezonde en gemakkelijke manier om belangrijke voedingsstoffen binnen te krijgen, zoals eiwit, vitamine B2, B12 en calcium. Met je dagelijkse portie zuivel verklein je daarnaast het risico op darmkanker. Alleen voor een kleine groep mensen kan het drinken van melk klachten veroorzaken. Het gaat hierbij dan om mensen met een aangetoonde koemelkallergie of lactose-intolerantie. Voor hun kan lactosevrije melk of bijvoorbeeld sojamelk een goede vervanger zijn, mits er calcium en vitamine B12 aan zijn toegevoegd.

3. Van bananen krijg je geen obstipatie
Bananen zijn rijk aan vezels, deze dragen bij aan een gezonde stoelgang.

4. Diepvriesgroenten zijn net zo gezond als verse groenten
Hoeveel vitamines in groenten zit hangt af van de bewaartijd: hoe verser hoe meer vitamines. Diepvriesgroenten worden direct van het veld verwerkt en ingevroren en bevatten dus veel vitamines. Verse groenten leggen eerst de reis af van groenteboer naar supermarkt.

5. Als je last hebt van maagzuur moet je geen melk drinken
Melk bindt het zuur wel even, maar stimuleert daarna de aanmaak van maagzuur. Melk verzacht de pijn dus even, maar komt daarna heviger terug.

6. Eiwitten zijn nodig voor de spieropbouw, een ei is daarvoor een goede bron
Eiwitten zijn onder andere nodig voor spieropbouw en spierbehoud. De meeste eiwitten zitten in alles wat van dieren komt. Denk aan vlees(waren), vis, kip, zuivel en natuurlijk ei. Ook vleesvervangers en sojamelkproducten scoren goed. Er zitten ook, maar minder, eiwitten in brood(producten), aardappelen, rijst, pasta, peulvruchten, noten, groente en fruit. Ter vergelijking: 1 ei bevat 6 gram eiwit, een schaaltje magere kwark 16 gram eiwit en een snee volkoren brood 4 gram eiwit.

7. Melk is gezond voor je
Melkproducten, zoals yoghurt, (karne-)melk of kwark, zijn gezonde keuzes. Melkproducten leveren gemiddeld ongeveer 60% van de dagelijkse inname van calcium en 40% van die van vitamine B12. Vitamine B2 helpt bij de instandhouding van het zenuwstelsel, de spijsvertering en de energiehuishouding. Vitamine B12 is nodig voor de aanmaak van rode bloedcellen en voor een goede werking van het zenuwstelsel. Calcium maakt je botten en tanden sterker.

8. Mayonaise is gezond
Mayonaise is gemaakt van raapzaadolie, azijn, eigeel en water en bestaat voornamelijk uit gezonde onverzadigde vetten. Mayonaise lijkt zelfs gunstiger voor het cholesterol te zijn dan margarine.

 

 

Vakgroep Diëtetiek

Bij Zorggroep Noordwest-Veluwe werken 4 diëtisten. Zij bewaken en bevorderen een goede voedingstoestand van ouderen in één van onze woonzorgcentra of thuis.
Telefoon: 0341 – 56 80 00, e-mail:dietetiek@znwv.nl.